Systems Engineering bij KOW
Met de transformatie naar een kleinere en decentrale overheid worden overheidsopdrachten steeds vaker aan de markt overgelaten. De overheid heeft dan een goed middel nodig om de kwaliteit van het gevraagde te waarborgen. Hiervoor wordt bij risicovolle infrastructurele projecten de methodiek van Systems Engineering (SE) ingezet. Deze manier van werken vergt een volledig andere aanpak voor ontwerpers dan bij een traditionele werkwijze.

Systems Engineering voor de bouw
SE beschouwt een proces als totaal, waarbij de functionele eisen aan het eindresultaat helder in kaart worden gebracht. Deze methode is uitermate geschikt voor bouwprojecten (tot einde levensduur). Vanuit de top eisen wordt stapsgewijs het beste proces ontworpen, waarbij gedefinieerd is welke noodzakelijke output de ene stap moet leveren voordat de volgende kan starten. De stappen worden geverifieerd door de ontwerpers en dan gevalideerd door de opdrachtgever of haar stakeholders. Hierdoor ontstaat betrokkenheid en een dubbele kwaliteitscontrole.

Projectmanagement
De informatie in een proces kan worden voorzien van een aspect, zoals bijvoorbeeld “raakvlak omgeving” of “risico”. Hiermee wordt sturing op allerlei project specifieke Key Performance Indicators (KPI’s) mogelijk.

Programma van Eisen
KOW ziet SE als ideale container voor een PvE, juist vanwege de relationele mogelijkheden. We onderscheiden dan de volgende fases voor een ontwerpproces tot aan aanbesteding:
1. Klant Eisen opstellen (beoogde functie of ambities op lange termijn);
2. Systeem Decompositie opstellen (ruimte-relatiediagram);
3. Object Eisen opstellen (uitwerking van Klant Eisen tot aan object gerelateerde eisen);
4. Ruimtelijk Ontwerp opstellen;
5. Vraagspecificatie uitwerken.

Omdat eisen aan objecten worden gelinked, ontstaat uiteindelijk een herleidbare verbinding van elke uitgewerkte eis aan een object naar de initiële functionele hoofd eis(en). Daarmee is de ontwerp verantwoording inzichtelijk te maken en heeft de opdrachtgever (of haar stakeholders) inzicht in de afwegingen die zijn gemaakt. Tot en met de beheerfase zou dit systeem gecontinueerd (of gemigreerd) moeten worden.

Utiliteitsbouw
SE is sinds een paar jaar gemeen goed bij grote aannemers met een divisie infrastructuur (vaak PPS projecten). De methode waait nu over van infrastructuur naar utiliteitsbouw.

BIM
De koppeling tussen Systems Engineering als PvE tool en het Bouwkundig Informatie Model is een zeer interessante ontwikkeling, overigens ook buiten utiliteitsbouw. Opdrachtgevers of andere betrokkenen kunnen namelijk vaak het BIM niet hanteren, maar ze kunnen wel een online platform bekijken. KOW pleit daarom voor migratie van de meta-data in BIM naar een online omgeving.

Contact
Wilt u meer weten over hoe KOW de methodiek van Systems Engineering in de praktijk brengt? Neem dan contact op met Pim Marsman via 070 302 92 16.